हेटौंडा उपमहानगरपालिकाले कस्तो मेयर खोजेको हो?

हामीले खोजेको मेयर व्यक्ति होइन, हेटौंडाको भविष्य हो।

हेटौंडा आज जहाँ छ, त्यो केवल एउटा नगरको संयोग होइन। ग्रामीण क्षेत्रबाट विकास हुँदै नगरपालिका, उपमहानगरपालिका हुँदै आजको अवस्थासम्म आइपुगेको हेटौंडाको आफ्नै इतिहास, पहिचान र सम्भावना छ। त्यसैले अब हेटौंडालाई नेतृत्व गर्ने व्यक्ति पनि हेटौंडाको माटो, भूगोल, समाज, आवश्यकता र सम्भावनालाई नजिकबाट बुझेको हुनुपर्छ।

जस्ले हेटौंडा नगर लाई नै चिन्दैन, यहाँका वडा बुझ्दैन, टोल टोलमा पुगेर जनताको अवस्था देखेको छैन, ग्रामीण क्षेत्रको समस्या बुझेको छैन भने केवल कुनै समूह, पहुँच वा चाप्लुसीका आधारमा नेतृत्वमा पुग्ने व्यक्तिले यो नगरलाई कहाँ लैजान सक्छ होला ।
अब प्रश्न व्यक्ति को हो भन्ने मात्र होइन। प्रश्न हो? हामीलाई कस्तो नेतृत्व चाहिएको छ?

हेटौंडालाई आज एउटा यस्तो नेतृत्व चाहिएको छ, जसले सहरको वर्तमान मात्र होइन, आगामी २०–३० वर्षपछिको हेटौंडाको कल्पना गर्न सकोस्। जसले पदलाई व्यक्तिगत स्वार्थ पूरा गर्ने माध्यम होइन, जनताको सेवा गर्ने जिम्मेवारीका रूपमा बुझोस्।

पुरानो समूहबाट जो आए पनि हुन्छ भन्ने मानसिकताभन्दा माथि उठेर अब हामीले सोध्नुपर्ने बेला आएको छ। तर केही खाई पल्केका हरु यही दोहराउने सोचमा छन्।

“मेयर बन्न म तयार छु” भन्ने व्यक्तिले होइन, “हेटौंडालाई म र यहा हरु को साथ र सहयोग मा बनाउन म तयार छु?” भन्ने व्यक्तिले आफ्नो दृष्टिकोण सार्वजनिक गर्नुपर्छ।

मेयर बन्न चाहने व्यक्तिले भन्न सक्नुपर्छ। हेटौंडाको अहिलेको आवश्यकता के हो? हेटौंडाको दीर्घकालीन योजना के हो?
शिक्षा क्षेत्रमा हेटौंडालाई कहाँ पुर्‍याउने?

स्वास्थ्य, पूर्वाधार, खानेपानी, सडक र यातायातको भविष्य कस्तो बनाउने?म
युवालाई विदेश जानुपर्ने बाध्यता कसरी घटाउने?
उद्योग, पर्यटन, कृषि र प्रविधिलाई कसरी जोड्ने?
हेटौंडालाई लगानीमैत्री र व्यवसायमैत्री सहर कसरी बनाउने?
र सबैभन्दा महत्वपूर्ण कुरा। हेटौंडालाई नेपालका अन्य सहरभन्दा फरक र उदाहरणीय सहर कसरी बनाउने?
हेटौंडा सम्भावनाको सहर हो त र के के संभ्भावना छ यस्को मास्टर प्रान के वनेको र कस्तो वनाऊने सामाजीक सर्वे सहीत आऊनु जरुरि छ !
हेटौंडासँग सम्भावना धेरै छन्।

यसलाई शिक्षाको महत्वपूर्ण हब बनाउन सकिन्छ। गुणस्तरीय विद्यालय, उच्च शिक्षा, प्राविधिक शिक्षा, अनुसन्धान र सीप विकासलाई एउटै योजनामा जोड्न सकिन्छ।

त्यसैगरी हेटौंडालाई आईटी र एआईको उदाउँदो केन्द्र बनाउन सकिन्छ। देशका विभिन्न ठाउँका प्रतिभाशाली युवालाई हेटौंडामै बसेर काम गर्न सक्ने वातावरण निर्माण गर्न सकिन्छ। डिजिटल पूर्वाधार, स्टार्टअप, नवप्रवर्तन केन्द्र, अनुसन्धान तथा प्रविधिमैत्री शिक्षा विकास गर्न सकियो भने हेटौंडाबाटै विश्व बजारमा सेवा निर्यात गर्न सकिन्छ।

हेटौंडाको अर्को ठूलो शक्ति यसको प्राकृतिक वातावरण हो। खोला–नाला, हरियाली, वन, पहाड, जैविक विविधता र वरपरका प्राकृतिक क्षेत्रलाई संरक्षण गर्दै पर्यटनसँग जोड्न सकिन्छ।

उद्योगहरु ले हेटौंडालाई पहिल्यै चिनाएको छ। अब उद्योग, पर्यटन, शिक्षा, कृषि र प्रविधिलाई एउटै आर्थिक चक्रमा जोडेर उत्पादन र रोजगारीको नयाँ केन्द्र बनाउन सकिन्छ।

कृषि र रोजगारीको नयाँ सम्भावना छ भन्दैमा हुन्न गुरु योजना के ?

हेटौंडा वरपरका कृषि योग्य जमिनलाई आधुनिक कृषि प्रणालीसँग जोड्न सकियो भने यो क्षेत्र केवल खाद्यान्न उत्पादन गर्ने ठाउँ मात्र होइन, कृषि उद्यम र रोजगारीको ठूलो केन्द्र बन्न सक्छ।
आधुनिक कृषि, कृषि प्रशोधन, शीत भण्डारण, बजार व्यवस्थापन, कृषि पर्यटन र प्रविधिको प्रयोगमार्फत ठूलो आर्थिक गतिविधि सिर्जना गर्न सकिन्छ।

हाम्रो लक्ष्य केवल हेटौंडाका युवालाई रोजगारी दिने होइन।

हेटौंडालाई देशभरिका युवाका लागि रोजगारी खोज्न आउने सहर बनाउने हो।

यदि सही योजना, लगानी, पूर्वाधार र निजी क्षेत्रसँगको सहकार्य गर्न सकियो भने हेटौंडाले राष्ट्रिय रोजगारी सिर्जनामा उल्लेखनीय योगदान गर्न सक्छ।
मेयर कस्तो हुनुपर्छ?
हामीलाई त्यस्तो मेयर चाहिएको हो ?
जो हेटौंडाको प्रत्येक वडा बुझ्छ।
टोल–टोलमा पुगेर जनताको कुरा सुन्छ।
ग्रामीण र सहरी क्षेत्रबीचको अन्तर बुझ्छ।
समस्या मात्र होइन, समाधानको योजना लिएर आउँछ।
पाँच वर्षको होइन, ५०–८० वर्षको हेटौंडा देख्न सक्छ।
राजनीतिक समूहभन्दा माथि उठेर सबैलाई समेट्न सक्छ।
निजी क्षेत्र, उद्योग, शिक्षा क्षेत्र, नागरिक समाज र युवासँग सहकार्य गर्न सक्छ।
नयाँ लगानी र वैदेशिक लगानीका लागि हेटौंडालाई आकर्षक बनाउन सक्छ।
प्रविधि र एआईलाई नगर विकासको साधन बनाउन सक्छ।
वातावरण संरक्षणलाई विकासको बाधक होइन, विकासकै आधार मान्छ।
पारदर्शिता र जवाफदेहितालाई आफ्नो नेतृत्वको आधार बनाउँछ।
हामीलाई चाप्लुसीबाट होइन, क्षमताबाट स्थापित नेतृत्व चाहिएको छ।
हामीलाई भीडले उठाएको पात्रभन्दा जनताले परीक्षण गरेको पात्र चाहिएको छ।
हामीलाई आफ्नो दुनो सोझ्याउने होइन, हेटौंडाको भविष्य सोझ्याउने नेतृत्व चाहिएको छ।
अब उम्मेदवारले आफ्नो योजना सुनाउनुपर्छ। अल्गोरिदम ले वनाऊने मियर ले चुनाव जित्ला नगर को उन्नति ले उदो गति मात्र पहीलाउने हो !
अब हेटौंडाका नागरिकले मेयरका आकांक्षीलाई फूलमाला लगाएर स्वागत गर्ने मात्र होइन, प्रश्न माला को खोलो बगाउनु पर्छ।

तपाईं हेटौंडालाई पाँच वर्षपछि कहाँ पुर्‍याउनुहुन्छ?
दश वर्षपछि हेटौंडा कस्तो हुन्छ?
युवालाई यहाँ कसरि रोक्ने? के संभव छ यहा वाट छ भने के हो त्यो जादु?
शिक्षाको हब कसरी बनाउने?
आईटी र एआईको केन्द्र कसरी बनाउने?
उद्योग र लगानी कसरी बढाउने?
पर्यटन कसरी विस्तार गर्ने?
कृषिलाई कसरी व्यवसायमा बदल्ने?
खोला, हरियाली र वातावरण कसरी जोगाउने?
हेटौंडालाई नेपालकै उदाहरणीय सहर बनाउने तपाईंको स्पष्ट योजना के हो?
यी प्रश्नको जवाफ सुन्ने अधिकार हेटौंडावासीलाई छ।र यो उत्तर दिन सक्ने मीयर को उमेद्ववार हुन सक्नु पर्छ।
किनभने मेयर पद कुनै व्यक्तिको व्यक्तिगत उपलब्धि होइन।
यो हेटौंडाको सामूहिक भविष्यसँग जोडिएको जिम्मेवारी हो।
अब “मेरो” होइन, “हाम्रो” हेटौंडा।
हेटौंडालाई राम्रो बनाउन कुनै एक व्यक्तिले मात्र सक्दैन।
मेयर एक्लैले सहर बनाउन सक्दैन। त्यसका लागि जनप्रतिनिधि, कर्मचारी, उद्योगी–व्यवसायी, शिक्षक, विद्यार्थी, युवा, किसान, नागरिक समाज, सञ्चार क्षेत्र र आम नागरिक सबैको सहकार्य आवश्यक हुन्छ।
त्यसैले अब हाम्रो सोच पनि बदलिनुपर्छ।
“मेरो पार्टीको मेयर” होइन,
“हाम्रो हेटौंडाको मेयर” खोजौँ।
“मेरो मान्छे” होइन,
“हेटौंडाको मान्छे” रोजौँ।
“कसको समूह?” होइन,
“कसको दृष्टिकोण?” सोधौँ।
हामीले खोजेको हेटौंडा केवल ठूला भवन र फराकिला सडक भएको सहर होइन।
हामी यस्तो हेटौंडा चाहन्छौँ जहाँ शिक्षा राम्रो होस्, स्वास्थ्य सहज होस्, रोजगारी सिर्जना होस्, उद्योग फस्टाओस्, कृषि उत्पादन बढोस्, पर्यटन विकास होस्, प्रविधि भित्रियोस्, वातावरण जोगियोस् र हरेक नागरिकले यो सहरप्रति गर्व गर्न सकोस्।
हेटौंडा सम्भावनाको सहर हो।
अब आवश्यकता केवल सम्भावना देख्ने आँखाको होइन—
त्यो सम्भावनालाई योजनामा बदल्ने नेतृत्वको हो।
त्यसैले आउनुहोस्, हामी सबै मिलेर यस्तो हेटौंडाको परिकल्पना गरौँ, जुन आजका लागि सुन्दर मात्र होइन, भोलिका पुस्ताका लागि पनि गर्व गर्न लायक होस्।

हेटौंडालाई सबैको नगर बनाऔँ।
हेटौंडालाई अवसरको नगर बनाऔँ।
हेटौंडालाई ज्ञान, प्रविधि, उद्योग, कृषि, पर्यटन र मानवताको नगर बनाऔँ।
किनभने अन्ततः प्रश्न केवल।“हेटौंडाको मेयर को बन्ने?”
भन्ने होइन।सबैभन्दा ठूलो प्रश्न हो।
“हामीले कस्तो हेटौंडा बनाउने?”
र त्यसको उत्तर हामी सबैले मिलेर दिनुपर्छ।
हाम्रो हेटौंडा—हाम्रो जिम्मेवारी, हाम्रो सपना।

-अरुण राज सुमार्गी
(सामाजिक विश्लेषक तथा समावेशी विकास अभियन्ता)
#arunrajsumargi