काठमाडौं । उखुको रस पिउनु स्वास्थ्यका लागि निकै फाइदाजनक हुन्छ। यसमा प्राकृतिक रूपमा गुलियोपन हुनुका साथै विभिन्न पोषक तत्वहरू पाइन्छन्।
उखुको रस एक प्राकृतिक र स्वादिष्ट पेय हो जुन उखुको बोटलाई पेलेर निकालिन्छ। यो विशेष गरी गर्मी महिनाहरूमा धेरै लोकप्रिय छ र यसका धेरै स्वास्थ्य सम्बन्धी फाइदाहरू पनि छन्। नेपालमा पनि उखुको रस सजिलै पाइन्छ र धेरैले यसलाई मन पराउँछन्।
उखुको रस पिउनु तत्काल ऊर्जा प्राप्त गर्ने राम्रो तरिका हो किनकि यसमा प्राकृतिक चिनी हुन्छ। यसका साथै, यसमा पोटासियम, क्याल्सियम, म्याग्नेसियम, आइरन र फस्फोरस जस्ता आवश्यक खनिजहरू पनि पाइन्छन्। भिटामिन सी र बी कम्प्लेक्स पनि यसमा केही मात्रामा पाइन्छ।
उखुको रस कलेजोको लागि राम्रो मानिन्छ र जन्डिस जस्ता रोगहरूको उपचारमा पनि सहयोगी हुन सक्छ। यसले पाचन प्रणालीलाई स्वस्थ राख्न, रोग प्रतिरोधात्मक क्षमता बढाउन र शरीरलाई हाइड्रेटेड राख्न पनि मद्दत गर्छ।
तर, उखुको रसमा चिनीको मात्रा उच्च हुने भएकाले मधुमेहका बिरामीहरूले यसलाई सीमित मात्रामा मात्र उपभोग गर्नुपर्छ। ताजा र स्वच्छ तरिकाले निकालिएको उखुको रस पिउनु स्वास्थ्यका लागि उत्तम हुन्छ।
तत्काल ऊर्जा प्रदान गर्छ: उखुको रसमा प्राकृतिक सुक्रोज (sucrose) हुन्छ, जुन सजिलै पच्दछ र शरीरलाई तुरुन्त ऊर्जा प्रदान गर्छ। त्यसैले, थकान महसुस भएको बेला यो एक उत्कृष्ट पेय हो।
कलेजोको स्वास्थ्यमा सुधार: उखुको रसले कलेजोलाई स्वस्थ राख्न मद्दत गर्छ। यसले कलेजोमा हुने संक्रमणलाई कम गर्न र बिलिरुबिन (bilirubin) को स्तरलाई नियन्त्रण गर्न सहयोग गर्छ, जसले जन्डिस (jaundice) जस्ता रोगबाट बचाउँछ।
पाचन प्रक्रियामा सहयोग: उखुको रसमा पोटासियम (potassium) पाइन्छ, जसले पाचन प्रणालीलाई स्वस्थ राख्न मद्दत गर्छ। यसले पेटमा हुने गडबडी र कब्जियतको समस्यालाई कम गर्न सक्छ।
रोग प्रतिरोधात्मक क्षमता बढाउँछ: उखुको रसमा भिटामिन सी (Vitamin C) र एन्टिअक्सिडेन्ट (antioxidant) गुणहरू हुन्छन्, जसले शरीरको रोग प्रतिरोधात्मक क्षमतालाई बढाउँछ र विभिन्न संक्रमणबाट बचाउँछ।
किडनीको स्वास्थ्यका लागि राम्रो: उखुको रस प्राकृतिक मूत्रवर्धक (diuretic) हो, जसले शरीरबाट विषाक्त पदार्थहरूलाई बाहिर निकाल्न मद्दत गर्छ र किडनीलाई स्वस्थ राख्छ। यसले पिसाब सम्बन्धी समस्याहरूलाई कम गर्न पनि सहयोग गर्छ।
दाँत र हड्डीलाई बलियो बनाउँछ: उखुको रसमा क्याल्सियम (calcium) र फस्फोरस (phosphorus) जस्ता खनिजहरू पाइन्छन्, जुन दाँत र हड्डीलाई बलियो बनाउन आवश्यक हुन्छ।
छालाको लागि फाइदाजनक: उखुको रसमा अल्फा-हाइड्रोक्सी एसिड (alpha-hydroxy acids – AHAs) हुन्छ, जसले छालालाई नरम र चम्किलो बनाउन मद्दत गर्छ। यसले छालाका दागहरू र चाउरीपना कम गर्न पनि सहयोग गर्छ।
शरीरलाई हाइड्रेटेड राख्छ: गर्मीको समयमा उखुको रस पिउनाले शरीरमा पानीको मात्रालाई सन्तुलित राख्न मद्दत गर्छ र डिहाइड्रेसन (dehydration) बाट बचाउँछ।
