बुधबार, साउन १३ २०८३
बुधबार, साउन १३ २०८३
सोमबार, चैत्र ११ २०८१
नेपालको पत्रकारिता लोकतन्त्रको विकाससँगै अघि बढेको एक महत्वपूर्ण क्षेत्र हो। समाजमा सूचना प्रवाह, जनचेतना अभिवृद्धि, सरकारलाई जवाफदेही बनाउने र नागरिक अधिकारको संरक्षण गर्ने कार्यमा पत्रकारिताले महत्वपूर्ण भूमिका खेलेको छ।
नेपालमा पत्रकारिताको सुरुवात गोरखापत्र (१९०१) बाट भएको मानिन्छ, जुन नेपालको पहिलो छापिएको पत्रिका हो। पञ्चायती व्यवस्थामा प्रेस स्वतन्त्रता निकै सीमित थियो, तर १९९० को प्रजातान्त्रिक आन्दोलनपछि प्रेस स्वतन्त्रतामा सुधार आयो। २०६२/६३ को जनआन्दोलनपछि डिजिटल पत्रकारिता, अनलाइन समाचार पोर्टल, स्वतन्त्र टेलिभिजन च्यानलहरूको विकासले पत्रकारितालाई फराकिलो बनायो।
आज नेपालमा प्रिन्ट, अनलाइन, रेडियो, टेलिभिजन र सामाजिक सञ्जालजस्ता विभिन्न माध्यमहरूबाट समाचार प्रवाह भइरहेको छ। अनलाइन पत्रकारिताको तीव्र विकास भएको छ, जसले सूचना तत्काल उपलब्ध गराउने सुविधा दिएको छ।
सञ्चार स्वतन्त्रताः प्रेस स्वतन्त्रता कायम राख्न कानुनी हस्तक्षेप तथा दबाबहरूको सामना गर्नुपरेको छ। विज्ञापनमा निर्भरता अधिक भएकाले पत्रकारिता व्यवसायलाई दिगो बनाउने चुनौती छ।
सामाजिक सञ्जालको व्यापक प्रयोगले गलत सूचना फैलिन सक्ने जोखिम बढाएको छ। सुरक्षा चुनौतीः पत्रकारहरूमाथि आक्रमण, धम्की र दमनका घटनाहरू देखिने गरेका छन्।
नेपालको पत्रकारिता क्षेत्रमा प्रविधिको प्रयोग, अनुसन्धानमूलक पत्रकारिता, नागरिक पत्रकारिता तथ्य जाँच आदिलाई प्रवर्दन गरेर गुणस्तर सुधार गर्न सकिन्छ। साथै, नीतिगत सुधार, पत्रकार सुरक्षाको प्रत्याभूति र आर्थिक रूपमा आत्मनिर्भर मोडल अपनाएर पत्रकारितालाई थप सबल बनाउने सकिन्छ।
नेपालको पत्रकारिता समाज परिवर्तनको साधनका रूपमा रहँदै आएको छ। प्रविधिको विकाससँगै यस क्षेत्रले थप अवसरहरू पाएको छ, तर स्वतन्त्रता, विश्वसनीयता र दिगोपनाका चुनौतीहरू समाधान गर्न आवश्यक छ। पत्रकारितालाई जिम्मेवार, तथ्यपरक र जनमुखी बनाएर मात्र स्वस्थ लोकतन्त्रको निर्माण गर्न सकिन्छ।
हामी यो माझ टिकीरहेका छौं, विकिरहेका छौं। हामी दायाँबायाँ नभईकन १२औं बसन्तमा छौं।
यस अवसरमा हामीलाई विश्वास गर्ने पाठक, विज्ञापनदाता र सबै शुभेच्छुकप्रति बिनम्रताका साथ अनुग्रहीत छौं। हाम्रो यो यात्रामा साथ दिनुहुने कर्मचारीसहित सबैमा हार्दिक नमन।
